City of SUSA , The Oldest City on the World's
شهر باستانی شوش ، در استان خوزستان ، کهن ترین زیستگاه بشر
یکی از اولین نقاط شهر نشینی انسان در جهان است
Ancient city of Susa, the world's oldest human habitats and
one of the first human space urbanization
in south western Iran
"Susa, the ancient Persian word meaning is "Good
The one of very old civilization which has ever lived in world was The SUSA Civilization
8000years ago, there was a civilization which lived in today's Khoozestan, their name was "Shoosh Civilization," or in English "Susa Civilization." So far this has been reported as the oldest civilization which have ever existed on Earth. By civilization, we mean civilized city government or city state or Empire or Kingdom or any type of local civilized system. The ancient city of Susa is mentioned in Old Testament as the place where prophet Daniel lived. The city name is derived from Shashana, a member of water lily family of flowers, believed to grow in lakes and swamps outside this biblical city in ancient times.
Susa was the capital of a ancient kingdom know is old Elam city. A kingdom built and ruled by Dravidian people who ruled it from second millennium BCE until late mid-first millennium BCE. Elamite kingdom was destroyed by attacks from Babylonians. Elamite influence spread throughout the southern regions of Iran by their cuneiform writing system, and rock inscriptions. After that Cyrus the Great founded his empire and gained control over Susa. Susa was declared as one of the three capitals of the empire covering the southern regions. When Darius established his rule over the empire, he set out to built the palace of Persepolis in his home state, and later an equally magnificent palace in his favorite city of Susa. It is said that the carving style and shapes of the columns in Susa are similar to Persepolis buildings. The fluted shaped column with flowers at pillars are truly an Achaemenian style in ancient palace buildings. Today we can visit the ruins of this palace built on a hilltop overlooking the modern city of Susa
This style was later used in ancient palaces as far as northern India all the way to Ionian Greece.
Till the beginning of the control by the moslems, Shoosh continued to thrive. In the year 1898 AD, the famous castle of Shoosh was constructed by "Morgan" on the northern part of the Acropol hill. The ancient name of Shoosh was 'Soos' or 'Dasht-e-Soosiana', and later on was changed to Shoosh. The tomb of Profet Daniel is also located in Shooshtar and it can be seen on the western side of the palace hill.
One of the most beuatiful castles in Shooshtar is the Acropol or Shoosh castle which was constructed by a group of French archeologists in the year 1897 AD in the highest region of the city. The design is very similar to the Bastille in France. This castle has been constructed by Dezful artists and by means of bricks obtained from Darius (Dariush) castle and some engraved bricks in the Kific script from Choqazanbil. Valuable and important relics such as the famous statue of Queen Napirasustoon, Hamurabi Code and famed buff earthenware glass of Shoosh with a wild goat drawing have been discovered from the Acropol Hill. It took a period of 15 years to build this structure which stood as a defense fort against the attack of local clans and tribes.
Susa (Sousa) is an ancient city that one hundred and fifty kilometers East of the Tigris River in Khuzestan Province during the Elamite Empire, Achaemenid and Ashkani is located. Susa, one of the oldest known settlements in the world, probably in 4000 BC were established, although one of the first residential village in
about 8000 BC are Land of Elam at the time of great king of ancient people called this "maybe she Gal" politician and his wife "Queen Napyrasva" wonderful land that was important was divided into several sections.
. 1Regional and city palaces of Susa. 2. Chgharnbyl area sacred pilgrimage and the great temple that I maybe scabies powerful king to the god of Susa Elam (Ein Shvynak) was presented and currently one of the oldest temples of ancient world. 3. City "doran tash" that besides the holy city was located "choga zanbil" .4 Dam
and town water supply system. 5. Cemetery and the old city of (haft tape ) seven hills.
Elamite king reigned for 100 years in their knowledge and patents issued to the world. Until the great Achaemenid empire was on the job and the city of Susa again became the largest city in Iran Abad.
By : pooya monsefi
Chogha Zanbil
One of the world's oldest temple Pyramid
Chogha Zanbil is considered to be the largest man made structure in Iran. Its size and splendor were both intended to manifest the power of King Untash Napirisha. The ziggurat of Chogha Zanbil is the best surviving example of the Elamite architecture in the world and is registered with UNESCO. However, it was unfortunately lost to the world for approximately 2500 years, until it was accidentally discovered in 1935.
The well-preserved ziggurat was built at Dur Untashi, a city near Shush (Susa), by Untash-gal, Kind of Elam, 1250 BC. It served as both a temple and a tomb, comprised of five towers of varying heights, each uniquely constructed inside the other. It is believed to be the largest ziggurat discovered in the region of Iran and Mesopotamia with a base of 105 meters square. It is part of a complex system that includes an outer wall 1200 x 800 meters, which is constructed around a sacred enclosure approximately 400 meters square. The enclosure held three temples, paved courtyards and storehouses. Moreover, remains of three Elamite Palaces have been found nearby, one of which has subterranean tombs.
The building materials in Chogha Zanbil are comprised mainly of mud bricks and baked bricks. The monuments were well built and beautifully decorated with glazed baked bricks, gypsum, ornaments of faience and glass. Thousands of baked bricks bearing inscriptions with Elamite characters were all inscribed by hand, ornamenting the most important buildings. Glazed terracotta statutes such as bulls and winged griffins guarded
the entrances to the Ziggurat.
Chogha Zanbil ,Built by king Untaš-Napiriša (1275-1240) and named after him (Dur Untaš, "city of Untaš-Napiriša"), it measures 105x105 meters and was probably 52 meters high. It was to be the center of a new town, which was to become the king's residence, but was never quite finished. Still, the town survived its builder with more than two centuries, and there must have been people living in Dur Untaš well after 1000, because the Assyrian king Aššurbanipal was to claim in 646 BCE that he had destroyed the town, which
suggests that there must have been something to destroy
Part of facility from chogha zanbil
Four thousand years Dams in Iran
.
The town measured about one square kilometer and was surrounded by a four kilometer wall It was built on high ground, more than fifty meter above the nearby rive Eulaeus (Dez), which made it difficult to bring water to the city. The solution Untaš-Napiriša found, betrays his ambitions: he ordered his people to build a canal to Susa, where fresh water was diverted from the Choaspes river (Karkheh). It passed along Haft Tepe, was diverted into nine branches, and finally reached the town
.
Unfortunately, the water of the Karkheh is full of mud and, because it was downstream from Susa, not very healthy. So it was necessary to clean it before it could be used in Dur Untaš. Therefore, refineries were built in which the water was conducted through several basins. Even by today's standards, this is a remarkable piece of engineering. The refinery that has been excavated, is the is oldest one known monument of this type in the world
برای دیدن فیلمی به زبان انگلیسی در رابطه با تاریخ ایلام و شهر شوش به لینک زیر مراجعه کنید :
:Rate film about the ancient city of Susa to go to the link below
http://video.google.com/videoplay?docid=-5356229498218843348&hl=en#
شوش به زبان ایلامی یعنی خوب و شوشتر که در همسایگی این شهر باستانی قرار دارد یعنی خوبتر
شهر باستانی شوش به تائید دانشمندانی چون پروفسور گریشمن ، دکتر مورگان ، مادام دیالا فوا و پروفسور پوپ و جمع زیادی از باستان شناسان دوران نوین ، از كهن ترين شهر جهان حدود 5 تا 8 هزار سال پيش از ميلاد به عنوان كانون مذهبي و اجتماعی و محلی برای سکونت قدیمی ترین دولت شهر و امپراطوری ایران باستان یعنی ایلامی ها و ساكنان دشت خوزستان بنياد نهاده شد .
هنگامی که نخستین گروه¬های اقوام مهاجر ایرانی دسته دسته پای در خاک ایران میگذاشتند، امپراتوری ایلام در دشت خوزستان که حوالی 2500 پیش از میلاد پایهگذاری شده بود، به دوره¬ی طلایی خود دست یافته بود. ایلامی ها 100 سال در ایران حکومت کردند و دانش و اختراعات خود را به جهانیان صادر کردند.شهر باستانی شوش در مجموعة میراث فرهنگی ایران و جهان از جایگاه ویژه¬ای برخوردار است. 150 سال پیشینة فعالیتهای باستان¬شناسی در شوش آن را در زمرة نخستین نقاط کاوش شده در خاورمیانه و جهان قرار داده، و حجم عظیمی از غارت اشیاء و اموال فرهنگی آن توسط خارجی¬ها همواره یادآور یک دورة غفلت سیاسی-فرهنگی مردم ایران در تاریخ¬شان محسوب می¬شود.
بقایای دیوارهای کاخ شوش در موزه لور
انتظار می¬رود با چنین مجموعة بی نظیری از میراثِ فرهنگِ بشری که شامل آثار و نشانه¬های تمدنی پیش از تاریخی، ایلامی، هخامنشی، اشکانی، ساسانی و دوره¬های مختلف اسلامی و همچنین حضور ادیان جهانی زرتشتی و یهودی، مسیحی و اسلامی است، به طور مسوولانه¬ای رفتار شود. پرسش این است که چرا تاکنون این مجموعة عظیمِ تاریخِ بشری در فهرست آثار جهانی به ثبت نرسیده و حتی پرونده¬ای هم برای ثبت آن آماده نشده است؟ چرا در نهایتِ بی¬مبالاتی اقدام به صدور مجوز برای ساخت دو هتل در عرصه این مجموعه باستانی شد، در حالی که این هتل¬ها می¬توانند با 1 کیلومتر فاصله در خارج از عرصة باستانی شهر ساخته شوند؟ پاسخ سازمان میراث فرهنگی برای تعلل در تهیة پروندة ثبت جهانی مجموعة باستانی شوش که از نخستین کانون¬های شکل¬گیری شهرنشینی و ابداع خط در جهان بوده است، چیست؟
تاریخ ایلام به سه دوره¬ی ایلام قدیم، میانه و جدید تقسیم میشود. در سال¬های پایانی قرن نهم پیش از میلاد (814 پیش از میلاد) تاریخ ایلام وارد دوره¬ی جدید میشود و شاهان چندی زمام قدرت را به دست میگیرند ولی در کمتر از دو سده، آرام آرام راه زوال میپیماید و سرانجام امپراتوری قدرتمند عیلام به دست «آشور بانیپال» شاه خونخوار آشور (631 ـ 668 پیش از میلاد) منقرض میگردد.
مجسمه مردی در حال نواختن سازی شبیه به تار ؟!؟!
قابل توجه کسانی که یونان را مهد موسیقی می دانند..
این مجسمه در موزه هفت تپه قرار دارد و متعلق به تمدن ایلام است و 4 هزار سال قدمت دارد
ایلامیان سهم بزرگی درشکلگیری فرهنگ و تمدن ایرانی دارند. آنان پایهگذاران حکومت مستقل و فراگیر و بانیان ورود ایران به «عصر تاریخی» بودند.
فرتور روبرو ، زنی در حال نخ ریسی در 3هزار سال پیش
پیشینه نخ ریسی و نساجی و پارچه بافی در ایران به 4 هزار سال می رسد.
این سنگ نگاره در شوش پیدا شده و در موزه لور نگهداری می شود
نخستين كسي كه ويرانه هاي شوش باستان را باز شناختند بنجامين بن جناح ، خاخام كليمي بود كه بين سالهاي 1163 و 1173 ميلادي براي بررسي وضعيت كليميان در ايران به سر مي برد. وي هنگام زيارت دانيال نبي(ع) از تپه هاي باستاني شوش نيز ديدن كرد . عمليات اكتشاف باستان شناسي در شوش از سال 1850 ميلادي آغاز گرديد وچندين مرتبه ادامه يافت كه حاصل آن كشف آثار با ارزش وشكوهمندي از تمدن وفرهنگ اقوام ايلامي،هخامنشي بوده است . از ديدنيهاي اين شهر مي توان موزه شوش، بقایای کاخ تابستانه داریوش بزرگ . بقایا و ستونهای عظیم کاخ خشایار شاه در کنار رودخانه باستانی شائور . قلعه شوش . بقایای شهر صنعتگران متعلق به دوارن اشکانی ، بارگاه دانيال نبي(ع) ، كاخ شائور تپه باستاني آکروپل را نام برد. .
شهر شوش در طول تاريخ چند هزار ساله خود ، بارها مورد هجوم قرار گرفت . اولين بار آشور باني پال امپراطور آشور آن را تخريب وسپس به دست غارتگران خارجی و داخلی غارت شد . در دوران جنگ ایران و عراق نيز اين شهر مدتی تا منطقه فکه نزدیک قلعه شوش بدست عراقی ها افتاد و اون شهر را به توپ بستند اما در طي عمليات فتح المبين ، سربازان ایرانی ،دليرانه دست دشمن را از حريم مقدس اين خاك كوتاه کردند .
شوش (سوزا) شهري باستاني است که در يکصد و پنجاه کيلومتري شرق رود دجله در استان خوزستان از دوران امپراتوري ايلاميان، هخامنشيان و اشکانيان واقع شده است. شوش يکي از قديمي ترين سکونتگاههاي شناخته شده در جهان است، احتمالاً به سال 4000 پيش از ميلاد پايه گذاري شده، با وجود اينکه نخستين آثار يک دهکده مسکوني در آن مربوط به 8000سال پيش از ميلاد هستند.
بعضی از باستان شناسان وقتی نام قدیمی ترین شهر جهان را می شنوند فورا" با جبهه می گیرند و می گویند در چین و منطقه میان رودان نیز شهر هایی با قدمت 8 تا 10 هزار سال است.....
بله درست است ، اما منظور باستان شناسان پیدایش شهر نیست...چرا که پر واضح است که در مناطق مختلف دنیا انسان یکجا نشین و غار نشین از 10 تا 15 هزار سال پیش زندگی می کرده است...
منظور ما پیدایش دولت شهر های متمدن با تشکیلات اداری و نظامی و داشتن خط و زبان مستقل است .
یادمان نرود که یکی از قدیمی ترین خط های دنیا خط میخی ایلامی است که پدر خط میخی هخامنشی و پدر بزرگ زبان پارسی امروز است ! و نیز بدانیم که ایلامیان چنان از نظر پزشکی و علوم مختلف و استفاده از ابزار نظامی و زندگانی پیشترفته بودند که تعجب همکان را بر داشته است . دیوارهای کاخهای ایلامی و مجسمه ها و نیز ترجمه کتیبه های میخی ایلامی ما را بر ان داشته که با یک تمدن مرموز و عظیم سرکار داریم که هنوز نیمی از ان در دل خاک است و هنوز کاووش و حفاری نشده است.
انچه از کشفیات باستان شناسی مشخص شده است تپه های با ستانی شوش و مناطق اطراف آن ، ( هفت تپه ، شوشتر ، چغازنبیل ) از حدود 8 هزار سال پیش ساکنانی داشته است. اما هنوز زیگورات باستانی هفت تپه کاملا" حفاری نشده و نام اقوامی که در این منطقه قبل از ایلامی ها ساکن بودند مشخص نشده است. مهمترین اقوام متمدن جهان باستان ایلامی ها بودند که در حدود 4 هزار سال پیش در این منطقه تمدن عظیمی را برپا کردند.
نگاهی گذرا به امپراطوریهای بزرگی که در شوش تمدنهای عظیم و شگفت انگیز ایجاد کردند :
ایلامی ها
در ابتداي تاريخ بشر که انسان متمدن با اختراع ذوب فلز و خط به پيشرفت چشمگيري دست يافته بود منطقه بين النهرين جايگاه ويژه اي داشت. سه تمدن مشهور در اين قسمت در جوار يکديگر مي زيستند:آشوري ها ، ايلامي ها و بابلي ها . شوش پايتخت ايلام از موقعيت ممتازي برخوردار بود. ايلام در واقع تلفظ آشوري سرزمين هل تم تي به زبان ايلامي است و هل تم تي به معناي سرزمين خدايان است.دلايل اصلي پيشرفت ايلامي ها و پايتخت آنان شوش از حدود 7000 سال پيش به اين شرح است:
1- دلايل ژنتيکي مبتني بر هوش ذاتي
2- دلايل اقليمي و مناسب بودن جلگه خوزستان براي کشاورزي و دامپروري
3- رقابت با تمدنهاي مجاور خصوصا" تمدنهاي میان رودان (بين النهرين)
از ميان آثار باستاني شوش در دوره ايلامي پيکره خدايان جايگاه ويژه اي دارد. يک نمونه که در موزه لوور نگهداري مي شود و از جنس طلاست بسيار چشمگير است. جام معروف شوش که چند نمونه از آن در اکتشافات باستاني به دست آمده است و يک نمونه آن در موزه لوور فرانسه نگهداري مي شود اثري بسيار زيبا و سمبوليک است. و نیز دیوار ها کاخ های ایلامی که همگی در موزه های اروپایی به چشم می خورد.
سرزمین ایلام در زمان پادشاه بزرگ و باستانی این قوم به نام " اون تاش گال " و همسر سیاستمدار او " ملکه ناپیراسوا " سرزمینی شگفت انگیز بود که به چند بخش مهم تقسیم می شد .
1. منطقه کاخها و شهر شوش . 2.منطقه زیارتی و مقدس چغارنبیل که آن معبد بزرگ را اون تاش گال پادشاه مقتدر ایلام به خدای شوش ( این شویناک ) تقدیم کرده بود و در حال حاظر یکی از قدیمی ترین معابد باستانی جهان است . 3. شهر " دوران تاشی " که در جوار شهر مقدس چغازنبیل واقع شده بود .4. سد و سیستم آبرسانی شهر . 5.گورستان و شهر قدیمی هفت تپه .
در قسمت بعدی در مورد این مناطق که بخشی از شهر شوش به حساب می امدند توضیح خواهم داد.
شهر شوش بعد از ایلامی ها ، یکی از مهمترین پایتخت های پادشاهان و امپراطوریهای بزرگ ایران زمین بوده است که به تعدادی از انها اشاره می کنم :
هخامنشيان در شوش
شهر شوش در همسایگی شهر انشان یعنی محل سکونت قوم پارس و محل تولد کورش بزرگ و خاندان هخامنشی بود. ضمن اینکه شهر شوش د رهمسایگی پایتخت امپراطوری هخامنشی واقع شده بود و نیز چون از دیر باز دارای آبادانی و شهرت خاصی بود مورد توجه هخامنشیان قرار گرفت و کاخ تابستانی هخامنشیان را در شوش بنا کردند..پس از سقوط ايلامي ها شوش براي مدتي اعتبار و شکوه خويش را از دست داد اما با ظهور بزرگترين سلسله تاريخ يعني هخامنشيان و به دليل علاقه و رابطه آنها با ايلامي ها ، شوش بار ديگر اعتبار و منزلت بسيار يافت. در اين زمان شوش به مدت چهار قرن به عنوان مهمترين پايتخت هخامنشيان در جهان شناخته مي شد. پادشاهان هخامنشي بناهاي باشکوه بسياري در شوش ساختند و سفراي سياسي کشورها در شوش به ديدار شاه مي رسيدند. پيوند و تعهد ملل مختلف در ساخت بناهاي شوش در آثاري که به دست آمده مشهود است.
داريوش بزرگ در کتيبه اي در شوش مي گويد : "به ياري اهورامزدا کاخ با شکوه شوش را بنا کردم".
سلوکيان و پارتيان در شوش
پس از روي کار آمدن سلوکيان شوش به عنوان يک مرکز تجاري ، به صورت تقريبا" مستقلي اداره مي شد. چنين وضعيتي تقريبا" تا پايان دوره اشکاني حاکم بود. از معدود آثار مکتوبي که از سلوکيان به دست آمده ، کتيبه هايي است که در شوش يافت شده است. سلوکيان براي ايجاد ارتباط تجاري قوي تر ميان شوش و سرزمين هاي ديگر اقدام به کانال کشي رودخانه کارون(ائولايوس) نمودند. و بدين ترتيب ادويه و کالا از هند و عربستان از طريق دريا در بازار شوش تجارت مي شد. سکه هاي يافت شده در شوش حقايق زيادي از دوره سلوکيه و اشکاني روشن ساخته است. در دوره پارتيان شوش متاثر از کشمکش ايران و روم بود و يونانيان به همراه بقاياي ايلامي و يهودي و ساير ملل ساکن در شوش اکنون قسمتي از کشور پهناور اشکاني بودند.
ساسانيان در شوش
در دوره ساسانيان شوش به همراه شوشتر و جندي شاپور به عنوان مراكز اقتصادي توليد و صادرات ابريشم به اقصي نقاط جهان مطرح بودند.
(جندی شاپور مکانی باشکوه و بزرگی در نزدیکی شهر دزفول در 30 کیلومتری شهر شوش بود که مرکز فرهنگی دربار ساسانی به حساب می امد . یکی از شگفتیهای این منطقه دانشگاه گندی شاپور بود که در 1800 سال پیش در ان برای فرزندان اشراف و طبقه درباریان کلاسهای ستاره شناسی ، علوم پزشکی تدریس می شد وتعدادی از فلاسفه در آن دروس فلسفه یونانی را تدریس می کردند و در بخشی نیز موبدان به تدریس علوم مذهبی دین زرتشت اشتغال داشتند و پادشاهان بزرگ فرزندان خود را برای گذراندن تحصیلات به این دانشگاه اعزام می کردند . این مکان کتابخانه ای داشت که در تاریخ طبری به ان اشاره شده که بخش عظیمی از ان در حمله اعراب سوزانده شد ..منابع : تاریخ طبری و کتاب دو قرن سکوت دکتر زرین کوب )
در ابتداي دوره ساساني و اواخر پادشاهي شاپور دوم شورش و نافرماني بوجود آمده در شوش بوسيله حمله شاپور با فيل فرو نشست و شهر به ويرانه اي مبدل شد كه آثار آن هنوز در شوش وجود دارد. پس از اين حادثه شهر شوش به "ايران خره شاپور "به معني شكوه ايران به دست شاپور تغيير نام داد و در شمال شهر شوش شهر "كرخادي لادان" ساخته شد كه بعدها به " ايران آسان كر كواد " به معني كواد ايران را آرام ساخت تغيير نام داد. در اين زمان پس از شكست روم از ايران و انتقال اسراي رومي به شمال خوزستان اين منطقه تحت تاثير حضور آنان قرار گرفت. با نفوذ مسيحيت شوش به قسمتي از نواحي اسقفي قرار گرفت. با ظهور ماني و آيين او تمام منطقه غرب و شرق تحت تاثير آيين او قرار گرفت و در نهايت ماني در زمان بهرام يكم و با فشار موبدان در زندان بيلاباد (گندي شاپور) از توابع شوش كشته شد.
ساختمانهای وابسته به شهر باستانی شوش
زیگورات چغازنبيل ( یکی از قدیمی ترین نیایشگاه های باستانی جهان )
در 45 كيلومتري جنوب شرقي شهر شوش يكي از اعجب انگيزترين آثار باستاني جهان متعلق به 3200 سال پيش مشهور به زيگورات چغازنبيل وجود دارد . زیگورات به ساختمان طبقاتي گفته می شود که در دوران باستان به عنوان معبد و نیایشگاه استفاده می شده است. این معبد ايلامي كه به دستور پادشاه نیرومند ایلامی " اون تاش گال " در سال 1250 قبل از ميلاد ساخته شد ه است . اين بنا با ابعاد 105*105 متر وارتفاع 53 متر( در گذشته 52 متر ارتفاع داشته است واكنون 25 متر از آن باقي است) از بزرگترين زيگوراتهاي جهان محسوب مي شود . عمليات باستان شناسي در اين بنا از حدود سال 1325 خورشيدي آغاز گرديد وتا سال 1341 ادامه داشت . چغازنبيل به بناي زيگورات محدود نمي شود بلكه مشتمل به حصاري است كه به حول يك مجموعه گرد آمده است . محوطه مقدس چغازنبيل از طريق هفت دروازه با محيط اطراف ارتباط دارد . در درون اين مجموعه سه معبد با حياطهاي سنگ فرش وانبارهاي متعدد آلات وادوات جنگي قرار دارد .
زيگورات چيست؟
زیگورات ها اصولا" معابد و نیایشگاه های باستانی هستند. واژه زیگورات یک واژه ایلامی است به معنای به سوی اسمان . طبقه طبقه بودن این ساختمان همین موضوع و معنای اون را نشان می دهد. معمولا" در طبقه اخر این معبد نمادی از خداوند و یا رب النوع قرار می گرفت. اما واژه چغا در زبان محلی هوزی ( در خوزستان باستان رواج داشته است ) به معنی " تپه " است و زنبیل هم به معنای " دستی " یعنی تپه دستی...یا تپه خاکی که با دست ساخته شده باشد. چون زیگورات شهر شوش بر فراز تپه ای خاکی قرار دارد.
زيگورات معماري مذهبي ،ويژه شهرهاي عمده بين النهرين(عراق كنوني) و ايران بوده است كه بصورت برج مطبق هرمي شكل بنا ميشد. ساخت زيگوراتها از 4200 تا 2500 سال پيش متداول بوده است .
زيگورات بناي خشتي تو پر فاقد فضاهاي داخلي است كه سطح خارجي آن داراي پوششي از آجر است. ابعاد قاعده زيگوراتها مربع و يا مستطيل و اندازه آنها بين 50 در50 يا 40 در 50 متر متغير است. از نظر موقعيت جغرافيايي تا قبل از كشف زيگورات سيلك بين سومر بابل آشور و جنوب غربي ايران توزيع شده اند.براي نخستين بار در فلات مركزي ايران نيز از بقاياي زيگوراتي در سيلك كاشان خاك برداري شده است. تاكنون هيچ يك از زيگوراتهاي شناسايي شده بطور سالم و كامل باقي نمانده است و لذا ارتفاع اصلي آنها مشخص نشده است.انچه از نقشه های معماری چغازنبیل مشخص است دارای 5 طبقه بوده است. دست رسي به فوقاني ترين طبقه زيگورات بوسيله پله كان و يا راه شيب دار صورت مي گرفت. فضاهاي اطراف زيگورات ها را با درختكاري و يا مرغ فضاسازي ميكردند.
از 32 زيگوراتي كه تاكنون در ايران و عراق بر اساس متون تاريخي و بر اساس كشفيات باستان شناسي ،شناسايي شده اند 5 زيگورات در ايران و 27 زيگورات در عراق قرار دارند كه زيگورات سيلك كهن ترين آنهاست.
آرامگاه دانيال پیامبر
دانيال يكي از پيامبران بني اسرائيل (قرن هفتم قبل از ميلاد) است . دانيال به زبان هاي عبري مفهوم (خدا حاكم من است) را دارد . در سال 655 قبل از ميلاد وي را به دربار «نبوكد نصر» پادشاه بابل به اسارت بردند . وي در آنجا به علوم كلدانيان وزبان مقدس واقف گرديد ودر حكمت از آنان پيشي گرفت . اولين واقعه اي كه سبب نفوذ دانيال پیامبر گرديد تعبير خواب نبوكد نصر بود . بدين گونه پيغمبري خود را آشكار نمود ومورد توجه آن پادشاه قرار گرفت . وي به همراه عده اي از قوم يهود به ايران مهاجرت نمود ودر شوش ساكن شد ودر آنجا وفات يافت . آرامگاه دانيال پیامبر در ساحل شرقي رودخانه شاوور و روبروي تپه ارگ قرار دارد . بناي زيارتگاه شامل دوحياط است . بر روي گنبد مخروطي – پله اي قرار دارد كه نوع رايج گنبدهاي منطقه است . کتابی را در زمینه تعبیر خواب به این بزرگوار نسبت می دهند که بسیار مشهور است. متاسفانه با تازگی نام کورش بزرگ از روی سنگ قبر و زریح این پیامبر حذف شده است؟؟!؟
کاخ آپادانا ی داریوش بزرگ
( کاخ تابستانی پادشاهان هخامنشی)
محوطه باستاني شوش در شهر شوش، محوطه وسيعي را در برميگيرد، كه بناها و سازههاي معماري بسيار متنوعي پيش از تاريخ تا دوران اسلامي را در خود جاي داده است. كاخ «آپادانا» يكي از باشكوهترين كاخهاي آن از شهرت عالمگير برخوردار است.كاخ آپادانا به دستور داريوش بزرگ پادشاه هخامنشي در حدود سالهاي 515-521 پيش از ميلاد در شوش روي آثار و بقاياي عيلامي بنا نهاد شد. ديوارهاي كاخ از خشت و ستونهاي آن از جنس سنگ است. كاخ داريوش داراي قسمتهاي مختلفي از جمله تالار بار عام، دروازه و كاخ پذيرايي و همچنين داراي سه حياط مركزي است. ديوارهاي كاخ از خشت با نماي آجري و ستونهاي آن از سنگ است. كاخ داريوش واحدهاي مختلفي از جمله تالار بار عام، حرمسرا، دروازه و كاخ پذيرايي و همچنين سه حياط مركزي دارد. ديوارهاي داخلي كاخ با آجر لعابدار منقوش با طرحهاي سربازان گارد جاويدان، شير بالدار و نقش گل نيلوفر آبي مزين بودهاند كه بقاياي بهجايمانده آنها در موزههاي خارجي و داخلي نگهداري ميشوند.زيباترين آثار به دست آمده از ايوانهاي كاخ، آجرهاي لعابدار منقوش، با طرحهاي سرباز گارد جاويدان، شير بالدار و نقش گل نيلوفر آبي است. ستونهاي سنگي اين كاخ متشكل از چند قسمت، زيرستون، پايه ستون، شاليستون، ساقه ستون، گل میباشد..
شهر شاهي و شهر صنعتگران
اين بخش ها در قسمت شرق قلعه وتقريبا در شمال شرقي آپادانا واقع است . تاريخ اسرار آميز نهفته دردل لايه هاي مختلف اين سرزمين از بالا به پايين كه متعلق به دوره هاي اسلامي ،ساساني ،پارتي ،هخامنشي وماقبل آن هستند براي باستان شناسي پر اهميت هستند . آثار كشف شده در اين ناحيه روشن مي سازدكه ساكنان اين حوالي از قوم سامي نبوده وعمدتا بومياني بودند كه پيش از مهاجرت آريايي ها در سرتاسر نواحي جنوبي ومركزي ايران سكونت داشته اند .
قلعه شوش یا قلعه فرانسوی ها
( مجموعه تپه ها ی باستانی و قلعه معروف به آكروپل)
در سال 1897 ميلادي ژان ماري ژاك دومورگان جهت تحقيق واكتشاف به شوش آمد ، دولت فرانسه را متقاعد ساخت تا محلي امن ومناسب براي هيات باستان شناسي فرانسه در شوش ايجاد نمايد . به همين منظور بلندترين نقطه تپه هاي شوش يعني اكروپل براي اين منظور انتخاب گرديد و قلعه اي با يك طرح قرون وسطايي اروپا بر فراز آن ساخته شد . ساختمان اين قلعه كه با نظارت حاج مصطفي دزفولي وبا مصالح محلي از جمله خشت بنا گرديد .دکتر مورگان از هزاران آجر پخته ای که به خط میخی ایلامی از بناهای ایلامی در سرتا سر منطقه پراکنده شده بود این قلعه را ساخت. این قلعه به نوعی موزه آجر ایران نیز است ، چرا که این اجرها از ساختمانهای متعددی که از دوران ایلامی و هخامنشی و اشکانی و ساسانی و اسلامی در بیابانهای اطراف شوش توسط گروه باستان شناسی فرانسوی کشف شده بود ساخته شده است. ساخت این قلعه در سال 1912 ميلادي به انجام رسيد . پلان قلعه ذوزنقه شكل است كه قاعده كوچك آن در سمت شمال واقع شده است . دور تا دور آن را راهرويي احاطه كرده ورديف اطاقهايي به سمت حياط،برگرد آن قرار گرفته اند . برج شمال غربي قلعه مربع شكل وبرج شمالي شرقي،دايره شكل است....
موزه شوش
واقع شده در پایین تپه شوش در کنار قلعه
موزه شوش با زير بناي 550 متر مربع در باغي به مساحت 14635 متر مربع در جوار كتابخانه عمومي شوش قرار دارد .موزه شوش شامل اثار ارزشمندی از کشفیات باستان شناسان در شوش و مناطق باستانی اطراف ان ( هفت تپه و چغازنبیل ) می باشد . البته شایان ذکر است برخی اثار کشف شده در این منطقه که ارزشهای جهانی و پولی زیادی دارد بخاطر امنیت و شرایط نگهداری خاص در موزه ملی ایران نگهداری می شود. اين موزه در سال 1345 خورشيدي گشايش يافت...
كاخ شاوور یا کاخ خشیارشاه بزرگ
در سمت غربي رودخانه شاوور در سال 1347 خورشيدي كاخ جديدي كشف شد كه به سبب همجواري با اين رودخانه به همين نام مشهور است . اين كاخ داراي تالاري به اندازه 6/34 *5/37 متر با 64 ستون است . پايه ستونها از سنگ بوده وديوارها از خشت ساخته شده اند . اين كاخ در 350 متري غرب آپادانا واقع است وتوسط اردشير دوم بنا گرديد .
شهر باستانی 8 هزار ساله هفت تپه
هفت تپه در 15 كيلومتري جنوب شرقي شهر شوش قرار دارد . تحقيقات باستان شناسي هفت تپه از سال 1344 خورشيدي توسط دكتر نگهبان باستان شناس تواناي ايراني آغاز گرديد كه تاكنون منجر به كشف آثار با ارزشي همچون مجسمه هاي سفالي وفلزي ،آرامگاه ، معبد ،گورهاي دسته جمعي ،انواع ظروف سفالي وآلات موسيقي شده است . با وجود آنكه تمدن در اين منطقه به 600 سال قبل از ميلاد بر مي گردد ولي آثاري كه در انجا از نظر بازديدكنندگان مي گذرد مربوط به بخشي از يك شهر ايلامي متعلق به 1500 تا 1300 قبل از ميلاد است، در این شهر بقایای یک زیگورات باستانی و چند قبر دست جمعی پیدا شده است . هنوز نیمی از شهر باستانی هفت تپه در زیر خاک مدفون است و مورد باز شناختی قرار نگرفته است
زنی در 4 هزار سال پیش مشغول نواختن ساز
مجسمه ای گلی در موزه هفت تپه . عکس توسط خودم گرفته شده است .
دکتر نگهبان پدر باستان شناسی نوین ایران اعتقاد داشت ، این مجسمه ها که تعدادشان نیز زیاد است همگی نوعی طلسم بودند و برای نذری و یا حاجتی توسط ساکنان این منطقه ساخته می شده و اگر نذرشاه بر اورده می شد ، سر مجسمه را شکانده و جدا می کردند و اگر بر اورده نمی شد ان را سالم خاک می کردند. تعداد زیادی از این مجسمه های کوچک بدون سر و باسر هستند و تحقیقات باستان شناسی نشان می دهد که سر انها با ضربه خاصی شکسته شده است.
بهار 1389 خورشیدی و 3747 زرتشتی ( پویا منصفی . باستان شناس )
--------------------------------------------------------------------------------
سرچشمه گزارش ( منابع )
کتاب چغازنبیل دکتر گریشمن
شوش کهن دکتر ژاک دومورگان
حفاری های شوش مادام دیالافوا
آگاهی بیشتر در وب سایت خبر گزاری مهر
www.mehrnews.ir/NewsPrint.aspx?NewsID=1054616
http://whc.unesco.org/en/tentativelists/5180/
http://www.itto.org %20منبع/
